Ograniczenia w handlu żywnością w prawie Unii Europejskiej w aspekcie ochrony zdrowia publicznego
| dc.contributor.author | Włodarczyk, Beata | |
| dc.contributor.other | Jurcewicz, Alina | |
| dc.date.accessioned | 2023-10-22T17:39:56Z | |
| dc.date.available | 2023-10-22T17:39:56Z | |
| dc.date.issued | 2023 | |
| dc.description.abstract | Niniejsza rozprawa dotyczy ograniczeń w handlu żywnością w prawie Unii Europejskiej w aspekcie ochrony zdrowia publicznego. Handel żywnością i ochrona zdrowia publicznego to zagadnienia, które się ze sobą ściśle łączą z uwagi na szczególną funkcję żywności, jaką jest zapewnienie życia i zdrowia człowieka. Bez dostarczenia składników odżywczych utrzymanie organizmu ludzkiego przy życiu i w zdrowiu nie byłoby bowiem możliwe. Jest to również zagadnienie, które ma wymiar prawny. Żywność jest bowiem objęta zakresem definicji towaru, wypracowanej na gruncie orzecznictwa TSUE. W konsekwencji handel żywnością w pełni podlega traktatowej swobodzie przepływu towarów, a ograniczenia tej swobody są możliwe tylko pod pewnymi warunkami. Jednym z nich, zgodnie z art. 36 TFUE, jest uzasadnienie ograniczeń w swobodnym przepływie towarów interesem ogólnym ochrony zdrowia publicznego. | pl_PL |
| dc.description.tableofcontents | WYKAZ SKRÓTÓW - 9 WSTĘP - 11 ROZDZIAŁ I. ŻYWNOŚĆ W PRAWODAWSTWIE UNII EUROPEJSKIEJ - 23 1.1. Wprowadzenie - 23 1.2. Żywność i jej znaczenie społeczno-gospodarcze - 25 1.3. Prawo człowieka do odpowiedniego wyżywienia - 32 1.4. Związek pomiędzy spożywaniem żywności a ochroną zdrowia publicznego - 33 1.5. Bezpieczeństwo żywnościowe i bezpieczeństwo żywności w kontekście celów Wspólnej Polityki Rolnej - 37 1.6. Relacja żywności do produktu rolnego z perspektywy prawa Unii Europejskiej - 47 1.7. Rozwój unijnego prawa żywnościowego - 51 1.8. Podsumowanie - 57 ROZDZIAŁ II. HANDEL ŻYWNOŚCIĄ W ŚWIETLE TRAKTATOWEJ SWOBODY PRZEPŁYWU TOWARÓW - 61 2.1. Wprowadzenie - 61 2.2. Wspólna Polityka Rolna jako element rynku wewnętrznego - 63 2.3. Swoboda przepływu towarów jako naczelna swoboda rynku wewnętrznego - 72 2.4. Przesłanki interesu publicznego uzasadniające odstępstwa od swobody przepływu towarów na gruncie art. 36 TFUE - 77 2.4.1. Moralność publiczna - 77 2.4.2. Porządek publiczny - 81 2.4.3. Bezpieczeństwo publiczne - 82 2.4.4. Ochrona zdrowia i życia ludzi i zwierząt lub ochrona roślin - 83 2.4.5. Ochrona roślin - 91 2.4.6. Ochrona dóbr kultury o wartości artystycznej, historycznej lub archeologicznej - 92 2.4.7. Ochrona własności przemysłowej i handlowej - 92 2.5. Podsumowanie - 93 ROZDZIAŁ III. OCHRONA ZDROWIA PUBLICZNEGO W SYSTEMIE PRAWNYM UNII EUROPEJSKIEJ - 97 3.1. Wprowadzenie - 97 3.2. Pojęcie zdrowia i zdrowia publicznego - 98 3.3. Aspekt prawny ochrony zdrowia publicznego - 101 3.4. Zasada ostrożności jako zasada ogólna prawa UE - 105 3.5. Zakres kompetencji UE i państw członkowskich w dziedzinie zdrowia publicznego - 110 3.6. Poziom harmonizacji w obszarze Wspólnej Polityki Rolnej i prawa żywnościowego w odniesieniu do zdrowia publicznego - 114 3.6.1. Poziom harmonizacji w obszarze WPR w odniesieniu do zdrowia publicznego - 115 3.6.2. Poziom harmonizacji w obszarze prawa żywnościowego w odniesieniu do zdrowia publicznego - 123 3.7. Podsumowanie - 128 ROZDZIAŁ IV. OGRANICZENIA ILOŚCIOWE I ŚRODKI O SKUTKU RÓWNOWAŻNYM W HANDLU ŻYWNOŚCIĄ - 131 4.1. Wprowadzenie - 131 4.2. Pojęcie ograniczeń ilościowych i środków o skutku równoważnym - 133 4.3. Formy ograniczeń ilościowych i środków o skutku równoważnym w handlu żywnością - 138 4.3.1. Nazewnictwo środków spożywczych - 139 4.3.1.1. Ramy prawne - 139 4.3.1.2. Krajowe wymogi w zakresie nazewnictwa żywności jako ograniczenie ilościowe lub środek o skutku równoważnym - 144 4.3.1.3. Wnioski - 153 4.3.2. Oznakowanie środków spożywczych w zakresie kraju lub miejsca pochodzenia - 160 4.3.2.1. Ramy prawne - 162 4.3.2.2. Przepisy krajowe wprowadzające wymóg obowiązkowego oznakowania środków spożywczych w odniesieniu do kraju lub miejsca pochodzenia a swoboda przepływu towarów - 167 4.3.2.3. Wnioski - 171 4.3.3. Krajowe znaki jakości zawierające oznaczenia pochodzenia geograficznego a swoboda przepływu towarów - 174 4.3.4. Promocja żywności pochodzenia krajowego - 177 4.3.5. Krajowe wymogi w zakresie jakości żywności - 183 4.3.5.1. Krajowe wymogi w zakresie wartości odżywczej - 188 4.3.5.2. Krajowe wymogi w zakresie składu żywności - 192 4.3.5.3. Dodatki do żywności - 196 4.3.5.4. Suplementy diety - 204 4.3.6. Procedura uprzedniego zezwolenia - 210 4.3.6.1. Procedura uprzedniego zezwolenia jako bariera w handlu żywnością - 210 4.3.6.2. Warunki zgodności procedury uprzedniego zezwolenia z prawem UE wynikające z orzecznictwa TSUE -215 4.3.6.3. Regulacje prawa wtórnego UE dotyczące procedury uprzedniego zezwolenia - 221 4.3.7. Ograniczenia w zakresie dystrybucji żywności - 225 4.3.8. Praktyki administracyjne państw członkowskich -229 4.3.9. Ograniczenia w zakresie reklamy żywności - 230 4.4. Podsumowanie - 239 ROZDZIAŁ V. OGRANICZENIA O CHARAKTERZE CELNYM, PODATKOWYM I CENOWYM ORAZ MONOPOLE W HANDLU ŻYWNOŚCIĄ - 247 5.1. Wprowadzenie - 247 55.2. Ograniczenia o charakterze celnym - 249 5.3. Ograniczenia o charakterze podatkowym w handlu żywnością - 254 5.4. Regulowanie cen żywności - 258 5.4.1. Współczesne uwarunkowania prawne regulacji cen żywności przez państwa członkowskie - 258 5.4.2. Ochrona zdrowia publicznego jak uzasadnienie dla regulacji cen żywności przez państwa członkowskie - 261 5.5. Państwowe monopole handlowe - 271 5.6. Podsumowanie - 273 ROZDZIAŁ VI. ODSTĘPSTWA OD HARMONIZACJI PRAWA UNII EUROPEJSKIEJ - 275 6.1. Wprowadzenie - 275 6.2. Odstępstwo od harmonizacji prawa UE na podstawie art. 114 TFUE - 279 6.3. Odstępstwo polegające na utrzymaniu regulacji krajowych na podstawie art. 114 ust. 4 TFUE - 282 6.3.1. Praktyczne zastosowanie art. 114 ust. 4 TFUE na przykładzie decyzji Komisji - 284 6.3.1.1. Przykład regulacji duńskich - 284 6.3.1.2. Przykład regulacji szwedzkich - 290 6.4. Odstępstwo polegające na przyjęciu nowych regulacji krajowych na podstawie art. 114 ust. 5 TFUE - 294 6.4.1. Praktyczne zastosowanie art. 114 ust. 5 TFUE na przykładzie decyzji Komisji - 297 6.4.1.1. Przykład regulacji cypryjskich - 298 6.4.1.2. Przykład regulacji polskich - 300 6.4.1.3. Przykład regulacji austriackich - 304 6.5. Klauzule ochronne w aktach prawa wtórnego UE - 306 6.5.1. Praktyczne zastosowanie klauzul ochronnych zawartych w aktach prawa wtórnego UE na przykładzie decyzji Komisji - 309 6.5.1.1. Zastosowanie klauzuli ochronnej zawartej w dyrektywie 2001/18 - 309 6.5.1.2. Zastosowanie klauzul ochronnych zawartych w dyrektywie 2002/53 - 320 6.5.1.3. Zastosowanie klauzuli ochronnej zawartej w rozporządzeniu nr 178/2002 - 327 6.5.1.4. Zastosowanie klauzuli ochronnej zawartej w rozporządzeniu nr 1829/2003 - 334 6.5.1.5. Zastosowanie klauzuli ochronnej zawartej w dyrektywie 2002/46 - 341 6.6. Podsumowanie - 343 ZAKOŃCZENIE - 347 BIBLIOGRAFIA - 365 STRESZCZENIE - 415 SUMMARY - 419 | pl |
| dc.identifier.citation | B. Włodarczyk, Ograniczenia w handlu żywnością w prawie Unii Europejskiej w aspekcie ochrony zdrowia publicznego [Rozprawa doktorska], INP PAN, Warszawa 2023 | |
| dc.identifier.uri | https://e-bp.inp.pan.pl/handle/123456789/958 | |
| dc.language.iso | pl | |
| dc.publisher | INP PAN | |
| dc.subject | żywność | |
| dc.subject | prawo wspólnotowe UE | |
| dc.subject | swoboda przepływu towarów | |
| dc.subject | Wspólna Polityka Rolna UE | |
| dc.subject | bezpieczeństwo żywnościowe | |
| dc.subject | handel | |
| dc.subject | harmonizacja prawa z UE | |
| dc.title | Ograniczenia w handlu żywnością w prawie Unii Europejskiej w aspekcie ochrony zdrowia publicznego | |
| dc.type | Thesis |