Browsing by Author "Stasiak, Adam"

Now showing 1 - 1 of 1
  • Thumbnail Image
    Item
    Badanie e-rynków narkotykowych w Polsce - handel z wykorzystaniem platform społecznosciowych
    (INP PAN, 2026) Stasiak, Adam
    Cyfrowe rynki narkotykowe stają się jednym z kluczowych zjawisk współczesnej polityki narkotykowej. Jako takie pozostają także w kręgu zainteresowania kryminologii. Rozwój telefonów komórkowych, a przede wszystkim smartfonów, powszechny dostęp do internetu oraz masowe korzystanie z mediów społecznościowych sprawiają, że granica między sferą codziennej komunikacji a obrotem substancjami kontrolowanymi ulega zatarciu. W Polsce nielegalne używanie narkotyków jest najwyższe wśród osób w wieku 15–34 lat; w tym samym przedziale wiekowym znajduje się również większość aktywnych użytkowników mediów społecznościowych (Malczewski i Szmidt 2024; CBOS, 2024). Dla nich korzystanie z platform takich jak Facebook, Instagram czy Telegram jest codzienną praktyką, a nie wyjątkiem, co stwarza sprzyjające warunki do rozwoju cyfrowych kanałów dystrybucji. Niniejszy raport stanowi podsumowanie trzyletniego badania poświęconego funkcjonowaniu e-rynków narkotykowych w Polsce, ze szczególnym uwzględnieniem trzech popularnych platform: Facebooka, Instagrama i komunikatora Telegram. Celem projektu było możliwie wierne przybliżenie realiów obrotu substancjami kontrolowanymi w tych środowiskach, a więc odpowiedź na pytanie, jak w praktyce wygląda handel narkotykami w mediach społecznościowych i komunikatorach, w jaki sposób organizowane są rynki, jakie substancje są oferowane, jak kształtują się wzory zachowań sprzedających i kupujących oraz jakie znaczenie mają kwestie bezpieczeństwa, dostępności i marketingu. Raport jest próbą uchwycenia najważniejszych tendencji oraz mechanizmów działania wybranych segmentów tego dynamicznego ekosystemu, który zmienia się szybciej niż możliwości jego pełnego zmapowania. W tym sensie prezentowane analizy należy traktować zarówno jako podsumowanie dotychczasowych ustaleń, jak i zaproszenie do prowadzenia dalszych, bardziej pogłębionych badań. Wyniki wskazują bowiem, że handel narkotykami z wykorzystaniem platform społecznościowych i komunikatorów nie jest marginesem, lecz trwałym elementem współczesnego krajobrazu narkotykowego, wymagającym uwzględnienia w refleksji naukowej, praktyce zdrowia publicznego oraz polityce narkotykowej. W tym miejscu pragnę złożyć wyrazy wdzięczności dr. hab. Witoldowi Klausowi, który na każdym etapie projektu sprawował nad nim merytoryczną opiekę. Dziękuję także Anastasii Morozovej za umiejętności programistyczne, dzięki którym możliwe było znaczące rozszerzenie zakresu badań ilościowych, oraz dr. Dominikowi Wzorkowi za wsparcie techniczne i merytoryczne na różnych etapach prac. Raport ten nie powstałby bez wsparcia i współpracy Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom, za które składam serdeczne podziękowania.